Քարվաճառի Սուրբ Աստվածածին կամ Կուսանաց Անապատ վանքը - VNews

Քարվաճառի Սուրբ Աստվածածին կամ Կուսանաց Անապատ վանքը

Շահումյանի շրջանում, Թարթառ գետի ափին է գտնվում Սուրբ Աստվածածին վանքը, որը հայտնի է նաև Կուսանաց Անապատ անվանումով։

Շինության արևմտյան պատին փորագրված արձանագրություն վկայում է, որ այն կառուցվել է 1174 թվականին։

Ըստ հուշարձանագետ Սամվել Կարապետյանի, արևելյան փոքր եկեղեցու առջև մինչև 1989 թվականը, կողք-կողքի իրենց նախնական տեղում տեղադրված էին երկու գեղաքանդակ ու արձակագիր խաչքարեր։ Ադրբեջանական ԽՍՀ-ի կազմում գտնվելու տարիներին մեծապես տուժել է հուշարձանը, հատկապես փորձ է արվել վերացնել հայկական հետքը՝ այն աղվանական ներկայացնելու նպատակով։ 1993 թվականի ապրիլին շրջանի ազատագրումից հետո այդ խաչքարերը չկային, սակայն հայտնի է դրանց վրա արված արձանագրությունները։ Հուշարձանի տարածքում արձանագիր են նաև ցրված, կոտրատված ու տեղահան արված մի քանի խաչքարեր։

Հուշարձանախումբը ներառում է 4 շինություններ, որոնք միմյանց կից ձգված են արևելք-արևմուտք ուղղությամբ։ Շինություններից երկուսը փոքր չափերի եկեղեցիներ են, մեկը սյունասրահ է, իսկ մյուսը՝ սյունասրահին կից գավիթ։ Գավիթից բացի մյուս երեքը կանգնուն են։ Բոլոր շինությունները կառուցված են անմշակ քարերով, կրաշաղախով, իսկ ներսից սվաղված են։

Սուրբ Աստվածածին եկեղեցուց 12-13 մետր հարավ գտնվում են ավելի ուշ ժամանակներում կառույցված շինություններ, որոնք նույնպես կանգուն են։ Սրանց մեջ կենտրոնական տեղ է զբաղեցնող եկեղեցին եռանավ թավածածք է։ Հուշարձանախմբի հին եկեղեցիների համեմատությամբ այստեղ խորանի երկու կողմերում կան մեկական ավանդատներ։ Պահպանված է նաև մկրտարանի ավազանը՝ հյուսիսային պատի մեջ։ Այս եկեղեցու արևմուտքից կան կից փոքր գավիթ-սրահ և ևս մեկ սենյակի ավերակներ։ Այս համեմատաբար ուշ շրջանի շինություննեի մասին արձանագրությունները բացակայում են, սակայն մասնագետներն այն թվագրում են 17-րդ դարով։

Հուշարձանախմբի հարավաին եզրում միաբանության շինությունների ավերակներն են, իսկ հարավ-արևմտյան հատվածում պահպանվել է 12-13-րդ դարերի մի մատուռ։

 


Դեկտեմբերի 31-ին Ստեփանակերտում և Երևանում երկինքը կլուսավորվի օդապարուկներով

«Թևերդ բաց, լայն թևերդ ու զավակիս հով արա». Կարին Տոնոյան

Գևորգ Արշակյան. Ֆանտաստիկ մարդ

Արցախի հանրային ռադիոն՝ պատերազմի օրերին ու պատերազմից հետո [Պատմում է Անի Մինասյանը]

Մանե Թանդիլյան. ՓԱՍՏԵՐ

Արցախի տաք ջրերը. Ջերմաջուր

Նա պիտի էրթար. նարինե Դովլաթյան [ՆՈՐ ԵՐԳ]

Մոնթեի ազատագրած Քարվաճառը

Մարիո Ստեֆանո Պիետրոդարկին  Արցախին նվիրված ստեղծագործություն է կատարել

Մարաղա գյուղի ողբերգական պատմությունը

Կորցրած Շուշին. WarGonzo թիմը հրապարակել է Ղազանչեցոցի 3D համայնապատկերը

«Մերօրյա հերոսները». Անդրանիկ Գրիգորյան

Տիգրանակերտ…

Արցախցի երեխաների խաղաղության թռչունները

Վավերագրություն. Արցախ /Կարեն Ավետիսյան/Մաս 4

Դադիվանքը. հայ եկեղեցականների և ռուս խաղաղապահների մեջտեղում